• BIST 100

    11139,46%0,05
  • DOLAR

    33,06% 0,02
  • EURO

    36,18% -0,03
  • GRAM ALTIN

    2616,17% 0,09
  • Ç. ALTIN

    4230,40% -0,43

Tükenmişliğe Çare Görülme ve Duyulma

Klinik Psikolog Dr. Öğr. Üyesi Billur Örnek, tükenmişlik sendromunun tedavisinde görülme ve duyulmanın püf nokta olduğunu belirterek öncelikle kişinin bu ihtiyaçlarının farkına varması ve harekete geçmesi gerektiğini söyledi.

10.06.2024 10:59:00 0
Tükenmişliğe Çare Görülme ve Duyulma

Tükenmişliğe Çare Görülme ve Duyulma 

 

 

 

Tükenmişlik sendromu… Son yıllarda çok sık karşımıza çıkan ancak değiştirilemeyen koşullar ve kişinin kendinin farkına varmaması nedeniyle uzun süre maruz kaldığı bir sorun olarak karşımıza çıkıyor. Uzmanlar, tükenmişlik sendromunun çözümünde püf noktanın “görülme” ve “duyulma” olduğuna dikkat çekiyor. 

 

Tükenmişlik Sendromuna ilişkin bilgi veren Yeditepe Üniversitesi Psikoloji Bölümü Başkanı, Klinik Psikolog, Dr. Öğr. Üyesi Billur Örnek, tükenmişlik sendromunda umutsuzluk ve depresif özelliklerin görülebileceğine işaret ederek, “Tükenmişlik sendromunu kişinin yoğun, zorlayıcı ve talepkâr bir koşula uzun süre maruz kalması ve artık kendi kaynakları ile bununla başa çıkamaması sonucu gelişen bıkkınlık, enerji düşüklüğü, hevessizleşme ve yıpranma ile karşı karşıya kalmasıdır. Bu durumda yapılan işle ilgili motivasyon ve enerji azalır, verim düşer” dedi.  

Doğrudan İnsanla Çalışanlarda Daha Fazla Görülüyor

Tükenmişlik sendromunun genel anlamda toplumda görülme sıklığından çok belirli koşullarda çalışan veya zorlu işlerle uğraşan popülasyonlardaki sıklığının araştırma konusu olduğunu belirten Örnek, “Örneğin, sağlık çalışanları, eğitim-öğretim çalışanları oldukça yaygın olarak tükenmişliğin araştırıldığı kitleler. Burada dikkat çeken en önemli unsur, bu kişilerin birebir insanla ve hizmet sektöründe çalışıyor olması. Dolayısıyla diyebiliyoruz ki doğrudan insanla çalışanlarda tükenmişlik daha yaygın bir sorun. Bazı çalışmalar sağlık çalışanlarında yüzde 60 üzerinde tükenmişlik bildiriyor. Salgınlar, afetler gibi olağanüstü durumlarda bu oran daha da yükseliyor çünkü talep olağandışı bir hal alıyor” diye konuştu. 

 

İş Çok Ödül Yok

Tükenmişliğin, çok yoğun, çok talepkar koşullarda, kişi yeterince desteklenmediğinde, uğraşları görülmüş ve ödüllendirilmiş hissetmediğinde ortaya çıkan bir yıpranmışlık hissi olduğunu ifade eden Dr. Öğr. Üyesi Örnek, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Çalışma ortamlarında, çalışma ekibi ve yöneticileri tarafından desteklenmemek, duygusal anlamda zorlayıcı koşullarda bulunmak, değersizleştirilmiş hissetmek, güvende hissetmemek gibi sebepler motivasyon kaybı ve tükenmişliğe götüren en önemli unsurlar.”

Hayatın Her Alanında 

“Tükenmişlik, iş ortamında tanımlanmış olmasına rağmen hayatın her alanında karşımıza çıkıyor” diyen Billur Örnek, şöyle devam etti:

“Hiç çalışma ortamında bulunmamış bir ev hanımı, bir öğrenci de tükenmişlik yaşayabiliyor. Buna yol açan asıl konu, kişinin aldığı sorumluluklara karşın anlamlı bir ödülle karşılaşmıyor oluşu aslında. Bir iş yerinde, bir evde veya bir okulda, kişi yüklendiği görevleri belirli bir motivasyonla yüklenir. Para kazanmak, başarılı olmak, saygınlık, takdir gibi ödüller kişinin maruz kaldığı talepler karşısında küçük kalıyorsa, kişi zamanında hevesle aldığı sorumluluğa karşı duyarsızlaşmaya, anlamlı bir iş yaptığına dair doyumunu kaybetmeye başlıyor. Eğer imkânı varsa bu işten kopmayı seçiyor ama gerek çalışma ortamında gerek evde gerek okulda olsun, çoğu zaman kaçmanın mümkün olmadığı koşullar altında artık anlamlı bulmadığı halde aynı işleri yürütmeye mecbur kalıyor.”

 

Yoğun Çaba Görülmüyor

Dr. Öğr. Üyesi Billur Örnek, tükenmişlik sendromu yaşaması muhtemel kişilere şu örnekleri verdi:

“Olması gerekenden daha az eleman çalıştığı için aslında üç kişinin yapması gereken işi, bir çalışanın yaptığını ve buna rağmen zaten yapması gerekeni yapıyormuş gibi çabasının görülmediğini düşünün… Bu kişi genel anlamda yeterli düzeyde kazansa bile yaptığı işi sorgulama ihtimali yüksektir. Benzer şekilde sabahtan akşama kadar evi, aile üyeleri için temizleyen, toplayan, sağlıklı bir ortamda, sağlıklı koşullarda yaşanması için evin işlerini aksatmadan yapan fakat bütün bu uğraşlarının takdir edilecek bir çaba olduğu hiç akla gelmeyen bir kadın düşünün. Üstüne üstlük bütün gün temizleyip düzenlediği ev hiç düşünülmeden kirletilip dağıtılıyor. Bu iki örnekte de benzer bir koşul var: Kişi büyük bir çabayla düzeni sağlamaya ve üstendiği sorumluluğu yerine getirmeye uğraşıyor ancak yoğun çabası görülmüyor, dolayısıyla ödüllendirilmiyor. Bu durumda kişi yaptığı işin anlamlılığını sorgulamaya başlıyor.” 

 

Depresyona Yol Açıyor 

Tükenmişlik sendromu yaşayanların depresif belirtiler gösterebileceğinin altını çizen Billur Örnek, şunları kaydetti: 

“Motivasyon eksikliği, enerji düşüklüğü, psikosomatik dediğimiz doğrudan fiziksel kaynaklı olmayan, duygusal nedenlere bağlı ancak fiziksel olarak hissedilen vücut ağrıları, baş ağrısı, sindirim problemleri gibi rahatsızlıklar, anlamsızlık hissi nedeniyle umutsuzlaşma, hiçbir şeyden keyif alamama ve genel çökkünlük hali ile giden depresif belirtiler ortaya çıkabilir. Yine depresif belirtiler altında sayabileceğimiz iştahta, uykuda artış veya azalma, kaygı bozuklukları, sürekli endişeli olma hali belirtiler arasında sayılabilir. Elbette görünümü herkeste aynı olmaz. Tükenmişlik bizim ruhsal hastalıklar sınıflamasında saydığımız bir tanı değildir ancak kaygı bozuklukları, psikosomatik bozukluklar, depresyon gibi ruhsal bozulmalara açık hale getiren bir koşul diyebiliriz.” 

 

Görmek ve Duymak Tedavide Püf Nokta

Tedavi için öncelikle kişinin kendisinin görülme ve motivasyon ihtiyacının farkına varması gerektiğine vurgu yapan Yeditepe Üniversitesi Psikoloji Bölümü Başkanı Dr. Öğr. Üyesi Billur Örnek, şu önerilerde bulundu:

“Tükenmişliğin yaşandığı ortama göre karşılanmayan ihtiyaç değişiyor. Bir iş ortamında baskı yerine destek veriliyor, kişi kendisini güvende hissediyor, insani koşullarda yaşayabileceği kadar kazanıyor ve duygusal anlamda görüldüğünü, çabaları karşısında takdir edildiğini hissediyorsa tükenmişlik yaşama ihtimali azalacaktır. Burada en önemli nokta ‘görülmek-duyulmak’ diyebilirim. Tükenmişlik en fazla gösterilen çabanın kimsenin umurunda olmadığı, değersizleştirildiği koşullarda ortaya çıkan bir durum. Bu nedenle kişinin kendi ‘görülme’ ihtiyacının, motive edilme ihtiyacının farkında olması çok önemli. Artık yürütmekte olduğu sorumluluğun anlamlılığına ilişkin kafası karışıksa neye ihtiyaç duyduğunu, neyin eksik olduğunu anlama ve gidişatı değiştirme zamanıdır. Duygularımız doğru dinlediğimizde çok kıymetli alarm mekanizmalarıdır. Bıkkınlık, isteksizlik, motivasyon düşüklüğü, anlamsızlık hissi mutlaka bir şeylerin yanlış gittiğinin sinyalidir. Kişinin kendisini dinleyip ihtiyacını fark etmesi ve talep etmesi bizim psikoterapilerde çok üzerinde durduğumuz bir hedef.” 

 


5 adımda üniversite tercih süreci

Bodrum Otelciler Derneği'nden 'konkordato' açıklaması

Konut satışlarında umut Eylül ayına kaldı

AKOM'dan Afrika sıcakları uyarısı

Çin’in Yeni Gözdesi Antalya

Sınai haklarda “turizmin” gücü

Dünya Sağlık Örgütü, Covid-19’un FLİRT varyantı için uyardı

Saklı Cennette Gastronomi Şöleni

Varank'a, Çeşme Belediye Başkanı'ndan anlamlı cevap

Her baş dönmesi vertigo değil

Gençlerde Kanser Görülme Sıklığı Artıyor

Suçluların yeni gözdesi yüz tanıma teknolojisi

Adil Maviş'e yönelik sahte psikolog iddası mahkemeden döndü

Coşkun Aral'ın Son Belgeseli ile Türkiye'nin Doğusunda yolculuğa çıkın

Vestel, Hintli Krishna Grubu ile mutabakat anlaşması imzaladı

Despina Vandi'nin küstahlığına tepki yağıyor

Ünlülerin Kaz Dağları çıkarması

Pınar Kaya'nın ölümü | Yoğun bakımda can verdi

Kuru ekmek toplayan adama sopayla saldırdı

Kastamonu Entegre, İtalya’da Yeni Üretim Hattı Açtı

Üniversite adaylarının rehber programı Hayat Tercihtir başlıyor!

Yazın en serinletici smoothie’lerini hazırlayın

Son çeyrek asırda en düşük yağmurlu mevsim geçirdik

Sıcak Günlerde Continental Yaz Lastikleri İle Güvenli Sürüş

SunExpress’e 2024 Uluslararası İş Güvenliği ödülü

Endüstriyel konut, ev sahibi olamayanlar için umut mu?

Yaz mevsiminde kalıcı kilo vermek için 8 etkili öneri

Sırt Ağrısı Omurga Tümörü Habercisi Olabilir

Kanser önlenebilir mi? | Stres kanser oluşumunu etkiliyor

Yazın Vazgeçilmezi Karpuzun 8 Önemli Faydası

Yükleniyor

LİG TABLOSU

Takım O G M B Av P
1.Galatasaray 38 33 2 3 66 102
2.Fenerbahçe 38 31 1 6 68 99
3.Trabzonspor 38 21 13 4 19 67
4.İstanbul Başakşehir 38 18 13 7 14 61
5.Kasımpaşa 38 16 14 8 -3 56
6.Beşiktaş 38 16 14 8 5 56
7.Sivasspor 38 14 12 12 -7 54
8.Alanyaspor 38 12 10 16 3 52
9.Rizespor 38 14 16 8 -10 50
10.Antalyaspor 38 12 13 13 -5 49
11.Gazişehir Gaziantep 38 12 18 8 -7 44
12.Adana Demirspor 38 10 14 14 -7 44
13.Samsunspor 38 11 17 10 -10 43
14.Kayserispor 38 11 15 12 -13 42
15.Hatayspor 38 9 15 14 -7 41
16.Konyaspor 38 9 15 14 -13 41
17.Ankaragücü 38 8 14 16 -6 40
18.Fatih Karagümrük 38 10 18 10 -3 40
19.Pendikspor 38 9 19 10 -31 37
20.İstanbulspor 38 4 27 7 -53 16

YAZARLAR