ANKARA, () - İNGİLTERE'nin yayınlanan The Guardian gazetesindeki 'Dünyadaki 5 milyon IVF bebeğini neler bekliyor?' başlıklı haber bazı bilim adamlarının bu konudaki endişelerini gündeme taşıdı. Tüp Bebek, Üreme İmmünolojisi ve Cerrahisi Uzmanı Op. Dr. Halit Fırat Erden "20 yılı aşkın süredir uygulanan IVF tedavisi çok hızlı gelişmeye devam ediyor. Doğal olarak uzun vadedeki etki, başarı ve güvenliği hakkında merak uyandıran noktalar olacaktır" dedi.1978 yılında in vitro fertilizasyon (IVF) uygulamaları başladığında, bazı bilim adamları bu işlem sonucunda doğan bebeklerin doğum kusurları ve sağlık sorunları olabileceği konusunda endişe duyuyordu. Dünya genelindeki 5 milyonu aşan IVF çocukları popülasyonu her geçen gün artmaya devam etse de bilim adamlarının araştırma ve geliştirme çalışmaları aralıksız devam ediyor.
EMBRİYO ADIM ADIM ARAŞTIRILIYORIVF işlemi basit anlatımla; yumurtalar yumurtalıklardan alınarak bir laboratuvarda sperm ile döllenerek ana rahmine yerleştirilir. Bu teknik tıkalı fallop tüplerinin neden olduğu infertilite, erkek partnerde düşük fertilite veya açıklanamayan infertilite gibi birçok sorunu çözmek için kullanılabilir. Çevresel faktörlerin gen aktivitesini nasıl etkileyebileceğini ve bir kişinin kronik hastalıklara yakalanma riskinin daha doğmadan nasıl genlerine 'programlandığını' inceleyen bilim dalı olan epigenetikteki son buluşlar bu konuda yeni olasılıklar geliştirmiştir. Bilim adamları şu an IVF sürecinin her bir kısmının gelişen embriyo üzerinde oluşturabileceği ve yaşamlarında devam edebilecek, hemen göze çarpmayan ve algılanması zor etkileri araştırılıyor. Tüp Bebek, Üreme İmmünolojisi ve Cerrahisi Uzmanı Op. Dr. Halit Fırat Erden konuyla ilgili şu açıklamalarda bulundu:
"Her yıl dünyaya gelen bebeklerin yüzde 2'si IVF ile doğuyor. Bu nedenle konu hem onlar hem de toplum için çok önemli. Bilim adamları, IVF ile gerçekleşen hamileliklerin ileride daha fazla kardiyovasküler hastalık, yüksek tansiyon ve diyabet riski taşıyıp taşımadığını araştırıyor. IVF ile doğan çocukların sağlık durumunu incelemek üzere İngiltere'de Central Manchester, Manchester Üniversitesi Hastaneleri, İnsan Fertilizasyon ve Embriyoloji Otoritesi (HFEA) 1991 ile 2009 yılları arasındaki 110.000 IVF doğumuna ilişkin tutulan veri tabanı ile diğer sağlık konularını içeren veri tabanları arasında bağlantı kurarak çalışmalar yapıyor."
KANSER RİSKİ DAHA AZ
"University College London Çocuk Sağlığı Enstitüsü'nde kanser kayıtlarını kullanarak yapılan çalışma, IVF ile doğan çocukların genel popülasyon ile karşılaştırıldığında daha fazla kanser riski taşımadığını gösterdi."
EMBRİYO STRESTEN ETKİLENİYOR
"Yapılan araştırmalarda embriyoların stresten etkilendiğini ve ortamdaki farklı koşullara göre değişim gösterdikleri tespit edildi. Bu, embriyoların maruz kaldığı stresi azaltmak ve başarı oranları ve güvenliği artırmak üzere IVF koşullarını iyileştirmemize olanak sağlayabilir. Metabolik rahatsızlıkları tetikliyor: IVF bebeklerinin, kardiyovasküler ve metabolik sağlıklarının yüksek tansiyon ve farklı vücut yağ oranının yanı sıra daha ileri kemik yaşı gibi bazı yönlerden etkilendiğine dair bulgular var."
RAHİM SIVI ANALİZ EDİLDİ
"Embriyonun içinde geliştiği rahim sıvısının besinsel içeriği analiz edildi. Sıvıda amino asitlerin bulunması ve bunun diyetle etkilenebileceği ortaya konuldu."
EMBRİYOLARIN DONDURULMASI
"IVF tedavisinde dondurulmuş embriyo kullanılarak doğan ilk bebek 1984 yılında Avustralya'da dünyaya geldi. Yakın bir zamanda kullanılmaya başlayan ve embriyoların hızlı bir şekilde dondurulmasına olanak veren vitrifikasyon tekniği, dondurulmuş embriyoların hayatta kalma şansını artırdı. Danimarka'da yapılan bir çalışmadan elde edilen veriler, dondurulmuş embriyolar ile doğan bebeklerin doğum ağırlıklarının diğer IVF bebeklerine göre biraz daha fazla olduğunu göstermiştir, ancak bunun dondurma işleminden mi yoksa hormon kullanımının gerekli olmadığından mı kaynaklandığı açıkça belirlenmemiştir."
HORMONLARDAN KAÇINMAK
"Daha hafif bir stimülasyon ile daha kaliteli embriyolar ve büyük olasılıkla daha sağlıklı bir rahim ortamı oluşur. Embriyo dondurma tekniklerindeki gelişmeler ile embriyoları çok daha doğal, fizyolojik bir döngüde transfer etmeye doğru bir trend var."
DAHA AZ SAYIDA EMBRİYO
"IVF tekniklerindeki gelişmeler ve başarı oranları, düşük ve çoğul gebeliğe bağlı sağlık sorunları riskini ortadan kaldırmak için anneye daha az sayıda embriyo transfer edilmesi trendini başlattı."
TİME-LAPSE TEKNOLOJİSİ
"Yakın bir zamanda geliştirilen bu teknoloji, IVF doktorlarına kamera içeren time-lapse inkübatörleri kullanarak embriyoları fertilizasyon ve transfer işlemleri arasında bozulmadan koruma olanağı sağlamaktadır. Daha önce, embriyoları mikroskop altında incelemek üzere her gün inkübatörlerinden çıkarmak gerekiyordu. Time-lapse teknolojisi aynı zamanda embriyonun gelişimi hakkında daha ayrıntılı bilgi vermektedir."
DOĞAL İNKÜBASYON
"Embriyoların nasıl kültürde tutulduklarının gözden geçirilmesi, doğal sürece mümkün olduğu kadar yaklaşma yönündeki çalışmaların bir parçası olmalıdır. Embriyoları yükledikten sonra annenin rahmine yerleştirerek rahmi inkübatör olarak kullanıma olanak sağlayacak cihazlar geliştirilmeye çalışılıyor. Bu çok önemli bir gelişmedir."
EMBRİYO ADIM ADIM ARAŞTIRILIYORIVF işlemi basit anlatımla; yumurtalar yumurtalıklardan alınarak bir laboratuvarda sperm ile döllenerek ana rahmine yerleştirilir. Bu teknik tıkalı fallop tüplerinin neden olduğu infertilite, erkek partnerde düşük fertilite veya açıklanamayan infertilite gibi birçok sorunu çözmek için kullanılabilir. Çevresel faktörlerin gen aktivitesini nasıl etkileyebileceğini ve bir kişinin kronik hastalıklara yakalanma riskinin daha doğmadan nasıl genlerine 'programlandığını' inceleyen bilim dalı olan epigenetikteki son buluşlar bu konuda yeni olasılıklar geliştirmiştir. Bilim adamları şu an IVF sürecinin her bir kısmının gelişen embriyo üzerinde oluşturabileceği ve yaşamlarında devam edebilecek, hemen göze çarpmayan ve algılanması zor etkileri araştırılıyor. Tüp Bebek, Üreme İmmünolojisi ve Cerrahisi Uzmanı Op. Dr. Halit Fırat Erden konuyla ilgili şu açıklamalarda bulundu:
"Her yıl dünyaya gelen bebeklerin yüzde 2'si IVF ile doğuyor. Bu nedenle konu hem onlar hem de toplum için çok önemli. Bilim adamları, IVF ile gerçekleşen hamileliklerin ileride daha fazla kardiyovasküler hastalık, yüksek tansiyon ve diyabet riski taşıyıp taşımadığını araştırıyor. IVF ile doğan çocukların sağlık durumunu incelemek üzere İngiltere'de Central Manchester, Manchester Üniversitesi Hastaneleri, İnsan Fertilizasyon ve Embriyoloji Otoritesi (HFEA) 1991 ile 2009 yılları arasındaki 110.000 IVF doğumuna ilişkin tutulan veri tabanı ile diğer sağlık konularını içeren veri tabanları arasında bağlantı kurarak çalışmalar yapıyor."
KANSER RİSKİ DAHA AZ
"University College London Çocuk Sağlığı Enstitüsü'nde kanser kayıtlarını kullanarak yapılan çalışma, IVF ile doğan çocukların genel popülasyon ile karşılaştırıldığında daha fazla kanser riski taşımadığını gösterdi."
EMBRİYO STRESTEN ETKİLENİYOR
"Yapılan araştırmalarda embriyoların stresten etkilendiğini ve ortamdaki farklı koşullara göre değişim gösterdikleri tespit edildi. Bu, embriyoların maruz kaldığı stresi azaltmak ve başarı oranları ve güvenliği artırmak üzere IVF koşullarını iyileştirmemize olanak sağlayabilir. Metabolik rahatsızlıkları tetikliyor: IVF bebeklerinin, kardiyovasküler ve metabolik sağlıklarının yüksek tansiyon ve farklı vücut yağ oranının yanı sıra daha ileri kemik yaşı gibi bazı yönlerden etkilendiğine dair bulgular var."
RAHİM SIVI ANALİZ EDİLDİ
"Embriyonun içinde geliştiği rahim sıvısının besinsel içeriği analiz edildi. Sıvıda amino asitlerin bulunması ve bunun diyetle etkilenebileceği ortaya konuldu."
EMBRİYOLARIN DONDURULMASI
"IVF tedavisinde dondurulmuş embriyo kullanılarak doğan ilk bebek 1984 yılında Avustralya'da dünyaya geldi. Yakın bir zamanda kullanılmaya başlayan ve embriyoların hızlı bir şekilde dondurulmasına olanak veren vitrifikasyon tekniği, dondurulmuş embriyoların hayatta kalma şansını artırdı. Danimarka'da yapılan bir çalışmadan elde edilen veriler, dondurulmuş embriyolar ile doğan bebeklerin doğum ağırlıklarının diğer IVF bebeklerine göre biraz daha fazla olduğunu göstermiştir, ancak bunun dondurma işleminden mi yoksa hormon kullanımının gerekli olmadığından mı kaynaklandığı açıkça belirlenmemiştir."
HORMONLARDAN KAÇINMAK
"Daha hafif bir stimülasyon ile daha kaliteli embriyolar ve büyük olasılıkla daha sağlıklı bir rahim ortamı oluşur. Embriyo dondurma tekniklerindeki gelişmeler ile embriyoları çok daha doğal, fizyolojik bir döngüde transfer etmeye doğru bir trend var."
DAHA AZ SAYIDA EMBRİYO
"IVF tekniklerindeki gelişmeler ve başarı oranları, düşük ve çoğul gebeliğe bağlı sağlık sorunları riskini ortadan kaldırmak için anneye daha az sayıda embriyo transfer edilmesi trendini başlattı."
TİME-LAPSE TEKNOLOJİSİ
"Yakın bir zamanda geliştirilen bu teknoloji, IVF doktorlarına kamera içeren time-lapse inkübatörleri kullanarak embriyoları fertilizasyon ve transfer işlemleri arasında bozulmadan koruma olanağı sağlamaktadır. Daha önce, embriyoları mikroskop altında incelemek üzere her gün inkübatörlerinden çıkarmak gerekiyordu. Time-lapse teknolojisi aynı zamanda embriyonun gelişimi hakkında daha ayrıntılı bilgi vermektedir."
DOĞAL İNKÜBASYON
"Embriyoların nasıl kültürde tutulduklarının gözden geçirilmesi, doğal sürece mümkün olduğu kadar yaklaşma yönündeki çalışmaların bir parçası olmalıdır. Embriyoları yükledikten sonra annenin rahmine yerleştirerek rahmi inkübatör olarak kullanıma olanak sağlayacak cihazlar geliştirilmeye çalışılıyor. Bu çok önemli bir gelişmedir."
